Autorijden - mag dat nog?

Sinds januari 2010 mogen mensen die de diagnose zeer lichte of lichte dementie hebben auto blijven rijden. Een voorwaarde is dat zij een rijtest bij het Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen (CBR) goed doorstaan. Mensen met een matige of ernstige vorm van dementie zijn altijd ongeschikt voor het besturen van een motorrijtuig.

Onbevoegd
Iemand met dementie is in principe onbevoegd tot het besturen van een motorvoertuig. De verzekering kan in verband met die onbevoegdheid besluiten niet uit te keren in geval van schade. Mensen met een diagnose 'zeer lichte' of 'lichte' dementie mogen echter in bepaalde gevallen hun rijbewijs behouden.

Rijtest
Een voorwaarde is dat een rijtest bij het CBR goed wordt doorstaan. Ook kan het CBR u doorverwijzen voor specialistisch medisch onderzoek (bijvoorbeeld naar een neuroloog of psychiater). De kosten voor een onderzoek naar de rijvaardigheid zijn voor eigen rekening. Deze kosten kunnen  oplopen tot meer dan 200 euro. Daarnaast is het raadzaam vooraf contact op te nemen met uw verzekeringsmaatschappij.

Hoe te handelen
Als u een rijbewijs hebt en wilt houden, moet u de diagnose dementie aan het CBR doorgeven. De nieuwe regeling gaat ervan uit dat de behandelend arts of psycholoog u hiervan op de hoogte stelt. Als de behandelaar dit nalaat, moet u de diagnose toch aan het CBR bekendmaken.

• Vul een 'Eigen Verklaring' in. Dit formulier is te verkrijgen bij het CBR of bij uw
  gemeente.
• Het CBR verwijst u op grond van de Eigen Verklaring naar een neuroloog of een geriater. Dit consult is voor uw rekening. De specialist neemt een vragenlijst af, de Klinische Beoordeling Dementie (CDR). Mensen met een zeer lichte (CDR 0,5) of lichte vorm (CDR 1) van dementie kunnen geschikt worden verklaard voor het
  besturen van een personenauto of motor.
• Indien geschikt volgt een rijtest met een CBR-deskundige en eventueel aanvullende neuro-psychologische tests.

Nieuw rijbewijs
Als u de rijtest goed aflegt, krijgt u een Verklaring van geschiktheid. Hiermee kunt u een nieuw rijbewijs aanvragen. Uw nieuwe rijbewijs is meestal één jaar en maximaal drie jaar geldig. Het geldt alleen voor het privégebruik van de auto of motor; niet voor beroepschauffeurs. Stuur uw verzekeringsmaatschappij  een kopie van uw nieuwe rijbewijs en van de brief van het CBR. Als uw verzekeraar u weigert, kunt u een verzekering aanvragen bij Rialto N.V. in Rijswijk.

Circa 4 maanden voor het verlopen van het rijbewijs moet u opnieuw een 'Eigen Verklaring' sturen naar het CBR om een nieuwe verklaring van geschiktheid aan te vragen die u nodig hebt om uw rijbewijs te kunnen verlengen.

Periode tussen diagnose en rijtest
Zolang het CBR geen uitspraak heeft gedaan over uw rijgeschiktheid, bestuurt u met een beginnende dementie op eigen verantwoording een motorrijtuig. Bij ongelukken kan en mag de verzekeraar weigeren uit te keren als na onderzoek blijkt dat u niet aan de eisen van de 'Regeling eisen geschiktheid 2000' voldoet. Ook kunt u persoonlijk aansprakelijk worden gesteld.

Verder gevorderde dementie
Mensen met matige (CDR 2) of ernstige (CDR 3) dementie mogen geen auto of motor meer rijden. Zij mogen nog wel gebruik maken van een scootmobiel, een bromfiets en een 45 km/uur autootje. Het gebruik van de laatste twee vervoermiddelen wordt echter sterk afgeraden, omdat hier veel ongelukken mee gebeuren.

AM-rijbewijs
Voor het rijden op een bromfiets, snorfiets, bromscooter, brommobiel en spartamet is een bromfietsrijbewijs (categorie AM) nodig. U kunt uw A of B-rijbewijs omzetten naar een AM-rijbewijs bij de gemeente waar u staat ingeschreven. U hoeft geen bromfietsexamen te doen, omdat u al een rijbewijs hebt.

Wat als iemand niet wil stoppen met rijden?
Omdat mensen met dementie door hun ziekte vaak weinig inzicht hebben in hun situatie, kan het lastig zijn iemand te overtuigen te stoppen met rijden. Autorijden geeft een gevoel van onafhankelijkheid. Het is moeilijk dit ook nog af te moeten pakken. Toch is het voor zijn veiligheid en die van anderen in het verkeer wel van belang. Lees hier onze tips wanneer iemand niet wil stoppen met rijden.