B-vitamines tegen dementie

Vestiging Alzheimer Nederland

Ziektes van de kleine bloedvaten in de hersenen komen vaak voor. Waarschijnlijk spelen ze ook een rol bij het ontstaan van dementie. Raoul Kloppenborg deed onderzoek naar een manier om deze schade te beperken. Mogelijk heeft een deel van de bevolking baat bij vitamine-B. In zijn bijdrage aan de rubriek 'Wetenschapper aan het woord' vertelt hij daar meer over.

Ziekte van de kleine bloedvaatjes in de hersenen (Cerebral small vessel disease) veroorzaakt klachten in het denken, loopstoornissen, beroertes en dementie. De afwijking komt vaak voor: meer dan 90% van mensen ouder dan 80 jaar heeft er last van en 25% van alle beroertes is hieraan toe te schrijven. Het is nog niet gelukt om deze afwijkingen te voorkomen met behandelingen van bijvoorbeeld hoge bloeddruk. Tijdens mijn promotie onderzocht ik of ziekte van de kleine bloedvaten wel altijd duidt op klachten en of het duidt op een verhoogd risico op toekomstige klachten. Mijn onderzoek richtte zich daarnaast 'homocysteïne'. Een stofje in het bloed die schadelijk is voor de bloedvaten.

Aderverkalking
De meeste onderzoeken verrichtte ik in een grote groep patiënten met bestaande aderverkalking. In deze groep maakten we op twee verschillende tijdstippen een hersenscan. Hierdoor kregen we veel informatie over de ontwikkeling van de afwijkingen die we zien bij een ziekte van de kleine hersenvaten.

R.P. Kloppenborg, Afdeling Neurologie Universitair Medisch Centrum Utrecht
R.P. Kloppenborg, Afdeling Neurologie Universitair Medisch Centrum Utrecht

 

Homocysteine
We vonden dat verhoogd homocysteïne in bloed, een rol speelt bij de ontwikkeling van ziekte van de kleine vaatjes van de hersenen. Gezien het feit dat homocysteïne eenvoudig verlaagd kan worden met B-vitamines, lijkt dit een veelbelovend therapie.

Niet onschuldig
We vonden ook dat schade aan de kleine vaten niet onschuldig is. Ze veroorzaakt krimp van de hersenen, klachten in het denken en verhoogt het risico op beroertes, hartinfarcten en overlijden.  Deze risico's verschillen per specifieke vorm van ziekte van de kleine vaten. Daarbij is het zo dat patiënten met toename van de afwijkingen over de tijd verreweg het meeste risico lopen. Het is daarom belangrijk om deze mensen op te sporen.

Voorkomen van dementie
Door de huidige vergrijzing van de Nederlandse bevolking wordt dementie een steeds groter probleem voor de gezondheidszorg. Er is nog geen behandeling. Preventie lijkt daarom de aangewezen methode om het aantal gevallen van dementie te verkleinen. Vasculaire preventie (behandeling van hoge bloeddruk en te hoog cholesterol) is vooralsnog niet bewezen effectief. Dit proefschrift laat onder andere zien dat verhoogd homocysteine mogelijk een rol speelt bij het ontstaan van dementie. Mogelijk kan behandeling met B-vitamines helpen om de kans op dementie bij mensen met vaatschade te verkleinen.

Toekomst
Toekomstig onderzoek moet zich richten op het vroegtijdig herkennen van patienten die steeds meer afwijkingen in de bloedvaten krijgen. Dit is ongeveer 25% van alle patienten. Daarnaast is het belangrijk om te onderzoeken of verlaging van homocysteine de ontwikkeling van klachten en afwijkingen kan afremmen bij deze patiënten.


Aanvulling Alzheimer Nederland
Ondanks meerdere grote onderzoeken is er tot nu toe geen effect van B-vitamines aangetoond voor de behandeling of preventie van dementie en/of hart en vaatziekten. Deze onderzoeken vonden plaats bij algemeen publiek. Of behandeling met B-vitamines effect heeft bij een bepaalde groep patiënten (bijvoorbeeld met ziekte van de kleine bloedvaten in de hersenen) moet in nieuwe studies worden onderzocht.

Raadpleeg altijd uw arts als u overweegt om vitamines of andere voedingssupplementen in te nemen.  Sommige voedingssupplementen zijn namelijk gevaarlijk, of hebben effect op de werking van bepaalde medicijnen. 

Meer wetenschap
Blijf op de hoogte van alle ontwikkelingen rond dementie, via onze gratis digitale nieuwsbrief, twitter @alzheimernl en Facebook

Dit nieuwsbericht is gepubliceerd door