De rol van cholesterol bij Alzheimer

Vestiging Alzheimer Nederland

Begin juni 2012 maakten Amerikaanse wetenschappers in het toonaangevende blad 'Science' bekent dat cholesterol een rol kan spelen bij Alzheimer. Cholesterol stimuleert namelijk de vorming van schadelijke eiwittenneerslagen, die een verwoestend effect hebben op de hersenen van mensen met Alzheimer. Nederlandse wetenschappers geven echter aan dat dit nieuwe inzicht niet binnen een aantal jaar tot nieuwe medicijnen zal leiden.


Amyloid
Veel wetenschappers denken dat de ziekte van Alzheimer wordt veroorzaakt doordat een giftig eiwit in de hersenen neerslaat. Dit giftige eiwit is een afbraakproduct dat alleen ontstaat als het eiwit 'APP' verkeert wordt afgebroken. Het giftige afbraakproduct heet beta-amyloid en de neerslagen worden amyloide plaques genoemd. Volgens deze theorie wordt APP bij gezonde mensen op de normale manier afgebroken, waarbij geen schadelijke restproducten ontstaan. 

Cholesterol
De Amerikaanse wetenschappers hebben ontdekt dat cholesterol aan het APP kan binden en dat het  vervolgens naar een bepaald gedeelte op het oppervlak van cellen in de hersenen wordt gebracht. Juist in die regio van het celoppervlak zitten echter enzymen die het APP eiwit op de verkeerde manier afbreken waardoor het schadelijke amyloid ontstaat.

Cholesterol en Alzheimer
Door dit onderzoek lijkt het erop dat het verlagen van het cholesterol gehalte de schadelijke processen die tot Alzheimer leiden kan vertragen of voorkomen. Dit is echter niet het geval. Dr. Pieter Jelle Visser, senior onderzoeker bij VUmc en de universiteit van Maastricht: "Het belang van deze bevinding voor de alzheimerpatiënt van vandaag is vooralsnog te verwaarlozen. Cholesterol dat je via het dieet binnenkrijgt komt niet in de hersenen terecht en zal daardoor ook geen effect op de aanmaak van het schadelijke amyloid hebben." Cholesterol komt de hersenen niet binnen omdat cholesterol de zogenaamde bloedhersenbarriere niet kan oversteken. Deze natuurlijke barriere zorgt er onder andere voor dat veel schadelijke stoffen de hersenen niet kunnen bereiken.

Verre toekomst
De onderzoekers hopen dat ze in de toekomst een stofje kunnen vinden dat ervoor zorgt dat cholesterol niet meer aan APP kan binden. Ondanks dat cholesterol niet via het dieet in de hersenen komt, zit het namelijk wel degelijk in de hersenen. De onderzoekers denken dat een dergelijk stofje daarom belangrijk kan zijn voor het voorkomen of zelfs genezen van de ziekte. Het vinden van een dergelijke stof en vervolgens testen op werkzaamheid en veiligheid is echter een proces dat vele jaren, gemiddeld 15 tot 20 jaar in beslag neemt.

Onderzoek van Alzheimer Nederland
Alzheimer Nederland is de grootste charitatieve financier van onderzoek naar dementie in Nederland. Dit jaar kunnen onderzoekers aanvragen indienen voor onderzoek naar de werkingsmechanismen van dementie. Alzheimer Nederland vindt het belangrijk dat onderzoek niet alleen bijdraagt aan de kennis over dementie, maar ook belangrijk is voor de patiënt van vandaag en de patiënten die de komende jaren te maken krijgen met dementie. Zo heeft het onderzoek naar eiwitten die een rol spelen bij de ziekte van Alzheimer al nieuwe methoden opgeleverd om de diagnose Alzheimer sneller te kunnen stellen.

Dit nieuwsbericht is gepubliceerd door