Lancet: Dementie deels uit te stellen of te voorkomen

Vandaag stond er in het wetenschappelijke toptijdschrift The Lancet, een artikel van ‘The Lancet Commission’ over preventie van dementie. De commissie van vooraanstaande wetenschappers pleit om meer werk te maken van preventie van dementie. Zij ziet drie nieuwe factoren – luchtvervuiling, overmatig alcohol gebruik, en hersenletsel door ongevallen, die van invloed zijn op het ontstaan van dementie. Dit in aanvulling op negen eerder genoemde.

Het meeste potentieel ziet de commissie in lage- en middel-inkomenslanden en bij groepen die moeilijker toegang hebben tot gezondheidszorg, hulp en informatie. Het artikel bevestigt dat gezond leven invloed heeft op het uitstellen (en in een deel van de gevallen mogelijk zelfs voorkomen) van dementie en staat inmiddels in een lange rij van wetenschappelijk onderzoek.
 

Brede aanpak nodig

“Als de potentie van preventieprogramma’s volledig wordt benut, is de voorspelde forse groei van het aantal mensen met dementie deels te verminderen.” zegt Marco Blom, manager Wetenschappelijk onderzoek en adjunct-directeur van Alzheimer Nederland: “Hiervoor is een brede aanpak nodig, waarin overheid, relevante gezondheidsfondsen en professionals, zoals huisartsen, alles doen om ook in de praktijk actief te sturen op een gezonde leefstijl.”

“Een eerste stap kan zijn om dementie in het huidige Nationale Preventieakkoord van VWS op te nemen’’, aldus Blom. “Wat goed is voor het hart is goed voor het hoofd, is ons adagium. Overigens benadruk ik graag dat dit niet betekent dat je door gezond te leven dementie kunt voorkomen. Je kunt wel het risico op dementie verminderen. Bij genetische varianten speelt dit helaas geen rol.”
 

Nieuwe factoren

In het artikel van de Lancet valt de invloed van luchtvervuiling het meeste op. Het bewijs dat luchtvervuiling invloed heeft op dementie is nog niet rond, zegt de commissie. Er zijn grote verschillen tussen landen én tussen gebieden. In Nederland is de luchtkwaliteit de afgelopen jaren verbeterd. De andere factoren, overmatig alcohol gebruik en hersenletsel waren al langer bekend als risicofactoren. Nieuw is dat de commissie heeft berekend hoe groot het effect is. Samen zouden deze drie nieuwe factoren verantwoordelijk zijn voor zo’n 6,5% van het aantal gevallen van dementie wereldwijd.
 

Bekende factoren

In het artikel worden ook de eerder bekende factoren genoemd, zoals roken, weinig bewegen, depressie, sterk overgewicht, hoge bloeddruk, suikerziekte, beperkte scholing, sociaal isolement en gehoorproblemen. Voor deze factoren is in veel gevallen extra bewijs gevonden. Zo schreven we eerder op deze site dat het bewijs voor gehoorschade en dementie niet heel sterk is. Dat bewijs blijft schaars, maar er zijn nieuwe studies die ook in die richting wijzen en die positieve effecten laten zien van gehoorapparaten. Op onze pagina over preventie leest u meer over alle bovenstaande risicofactoren.
 

Meer dan alleen preventie nodig

Blom: “Preventie is belangrijk bij het vinden van een oplossing voor dementie. Daarnaast blijft het essentieel om  fundamenteel onderzoek te doen naar het ontstaan van dementie en klinisch onderzoek gericht op genezing en behandeling van verschillende dementievormen’’.

Alzheimer Nederland maakt onderzoek mogelijk op al deze terreinen. Ze ondersteunt en initieert verschillende initiatieven op het gebied van preventie. Zo werd onze training ‘Houd uw brein gezond’ afgelopen jaar bijna 25.000 keer gevolgd.

Dit nieuwsbericht is gepubliceerd door