Mantelzorgers van mensen met dementie: “sta hulp in het stemhokje toe!”

54% van de mensen met dementie stemt niet meer. Dit komt voornamelijk omdat handelingen te moeilijk worden. Mantelzorgers hebben een duidelijke wens: sta hulp in het stemhokje toe en zorg voor dementievriendelijke stembureaus. Dit komt naar voren uit een onderzoek van Alzheimer Nederland over ervaringen tijdens het stemmen bij verkiezingen van mensen met dementie en mantelzorgers.

Julie Meerveld, manager Belangenbehartiging van Alzheimer Nederland: “Zolang mensen met dementie zelf nog kunnen aangeven dat ze willen stemmen en weten op wie, vinden we dat we er alles aan moeten doen om drempels weg te nemen.”

Hoe omgaan met mensen met dementie op het stembureau?

Na de Tweede Kamerverkiezingen in 2017 kreeg Alzheimer Nederland van mantelzorgers signalen dat mensen met dementie problemen ondervonden bij het stemmen. Daarnaast gaven verschillende gemeenten aan behoefte te hebben aan handvatten hoe zij beter kunnen omgaan met mensen met dementie op het stembureau. Daarom deed Alzheimer Nederland onderzoek naar de ervaringen met het stemmen bij verkiezingen van mensen met dementie en hun mantelzorgers. 477 mantelzorgers van mensen met dementie vulden hiervoor een vragenlijst in via het Alzheimerpanel. Daarnaast werden zes mensen met dementie persoonlijk bevraagd over hun ervaringen met stemmen.
 

Drempels wegnemen

“Mensen met dementie willen zo lang mogelijk zelf de regie houden”, zegt Meerveld. “Zolang zij zelf nog kunnen aangeven dat ze willen stemmen en weten op wie, vinden we dat we er alles aan moeten doen om stemmen voor hen mogelijk te maken. Daarom wilden we weten welke problemen mensen met dementie bij het stemmen ervaren om deze drempels daarna weg te kunnen nemen.”
 

Handelingen te moeilijk

Drie op de tien mensen met dementie stemt nog zoals voorheen. 11% stemt minder vaak sinds de diagnose en 54% stemt niet meer. Dat stellen de mantelzorgers die meededen aan het onderzoek.

Thuiswonende mensen met dementie gaan vaker nog gewoon stemmen in vergelijking met mensen die in het verpleeghuis wonen. De belangrijkste reden voor het niet meer of minder vaak stemmen is dat het te moeilijk is geworden: iemand met dementie weet vaak niet goed meer welke handelingen hij of zij moet uitvoeren (60%) of op welke partij hij of zij moet stemmen (31%). Daarnaast blijkt dat 10% van de patiënten die in het verpleeghuis wonen geen stempas uitgedeeld krijgen terwijl zij wel stemgerechtigd zijn.

Verder zegt 16% van de mantelzorgers dat de locatie van het stembureau ongeschikt was voor hun naaste met dementie. 11% heeft geen begrip ervaren van de vrijwilligers van het stembureau voor hun naaste met dementie.
 

Tips

In het onderzoek brachten de respondenten ook tips naar voren om het stemmen met dementie te vereenvoudigen. De meest genoemde tip: laat begeleiders van mensen met dementie toe in het stemhokje om te helpen. Dat mag nu alleen bij mensen met een lichamelijke beperking.

Andere tips:

  • Maak om het stemmen voor te bereiden een eenvoudig overzicht met alleen de hoofdpunten per partij en het partijlogo;
  • Een signaal richting mantelzorgers op het moment dat de stempassen in het verpleeghuis worden uitgedeeld. Dit om het uitdelen van de stempassen te stimuleren én het zoekraken of weggooien te voorkomen;
  • Een mobiel stembureau dat langsgaat bij mensen voor wie vervoer een probleem is;
  • Een stembureau in het verpleeghuis;
  • Voldoende licht en pictogrammen met uitleg in het stemhokje;
  • Eenvoudiger stembiljet;
  • Geduldige stembureauvrijwilligers die hun tempo aanpassen aan de persoon met dementie;
  • Een rustige en duidelijke uitleg door de stembureauvrijwilliger.

Alzheimer Nederland vindt het belangrijk dat mensen met dementie zo lang mogelijk hun (politieke) mening kunnen geven. Meerveld: Veel van deze tips zijn relatief eenvoudig te realiseren. Wij hopen dat iedereen die betrokken is bij de stembureaus wordt geïnspireerd door deze tips. Zo maken we het mensen met dementie zo gemakkelijk mogelijk en creëren we zo veel mogelijk dementievriendelijke stembureaus”.


Meer informatie

Dit nieuwsbericht is gepubliceerd door