Susanne van Veluw - Young Outstanding Researcher Award

Dr. Susanne van Veluw doet als neurowetenschapper onderzoek naar de ziekte cerebrale amyloid angiopathie (CAA). Deze ziekte komt vaak voor bij ouderen en kan zowel dementie als hersenbloedingen veroorzaken.
 

Oorzaak: opstapeling van het eiwit amyloid

De boosdoener is het eiwit amyloid. Bij de ziekte van Alzheimer stapelt amyloid zich op in het brein, wat dementie tot gevolg heeft. Bij patiënten met CAA stapelt hetzelfde eiwit zich op in de wanden van de bloedvaten in de hersenen. Als er teveel amyloid ophoopt in de bloedvaten kan dat grote dodelijke hersenbloedingen veroorzaken. Sinds 2019 doet Susanne onderzoek in het LUMC naar de erfelijke variant van CAA, ook wel HCHWA-D genoemd. Deze ziekte komt hoofdzakelijk voor in Katwijk en is daarom beter bekend als ‘de Katwijkse ziekte’. In deze ziekte stapelt amyloid zich al vroeg op, wat op relatief jonge leeftijd tot problemen met het denkvermogen kan leiden. Op gemiddeld 50-jarige leeftijd krijgen patiënten hun eerste hersenbloeding, waarvan een deel aan de gevolgen overlijdt. Voor deze mensen en hun familieleden kan er maar niet al te vroeg een behandelmethode komen.
 

Verder onderzoek naar afvoer van amyloid

In zowel de ziekte van Alzheimer, CAA, als de Katwijkse ziekte wordt amyloid niet goed afgevoerd, doordat de bloedvaten in het brein niet goed meer werken. Samen met haar onderzoeksteam bestudeert Susanne in het lab de processen die een rol spelen bij de afvoer van amyloid. Nu hebben ze onlangs gevonden dat de pulserende beweging van bloedvaten in de hersenen een belangrijke motor is. Als de bloedvaten verouderen en de spiercellen in de wand van de bloedvaten afsterven dan wordt amyloid niet goed meer afgevoerd en hoopt het op. Een belangrijke recente doorbraak was dat ze de afvoer tijdelijk konden verbeteren door de spiercellen te ‘trainen’ in een experimenteel model. Susanne wil samen met haar team verder onderzoek doen om te kijken of dit principe mogelijk toepasbaar is in patiënten. Dit zou een stap dichterbij zijn naar een preventieve behandeling voor de Katwijkse ziekte, wat veel perspectief biedt voor de grotere groep mensen met CAA of de ziekte van Alzheimer. De ‘Young Outstanding Researcher Award’ zou Susanne in staat stellen om hier de komende drie jaar intensief onderzoek naar te doen.

 

> Bekijk alle kandidaten

Over de Young Outstanding Researcher Award

Dit jaar reikt Alzheimer Nederland voor de tweede keer de Young Outstanding Researcher Award uit. De YOR-award is een prijs voor talentvolle onderzoekers (twee tot acht jaar na hun promotie). Met de prijs wil Alzheimer Nederland meer jonge en talentvolle onderzoekers behouden voor het dementieonderzoek en zo het onderzoek naar oplossingen voor huidige en toekomstige generaties van patiënten en mantelzorgers versnellen. Twee prijzen worden jaarlijks uitgereikt: één voor een onderzoeker die zich richt op ‘de patiënt van vandaag’ en één voor een onderzoeker die zich richt op ‘de patiënt van morgen’. 

> Lees hier wat wij nog meer doen op het gebied van onderzoek